Ooit kocht ik op een boekenmarkt, voor de trappen van het Goudse stadhuis, ‘Zedekunst dat is wellevenskunste’ van Dirk Volkertsz Coornhert, in de uitgave van 1942 van uitgeverij E.J. Brill. In 2022, het jaar dat de schrijver 500 jaar oud wordt, zal mijn boek 80 jaar oud zijn en bestaat de plek waar ik het boek kocht 750 jaar.

Bij mij werkt het zo: hoe meer je ergens van weet, hoe meer je je ermee kunt identificeren. Zo ook met Gouda en mij. Daarom wilde deze geboren Brabander bijvoorbeeld ook een ‘Geschiedenis van Gouda’ van Walvis in zijn kast hebben staan. Bij het verschijnen in 1714 werd het door de kerkenraad een ‘vuil paaps boek’ genoemd. Toen ik dat las voelde ik mij al meteen iets meer thuis in deze calvinistische stad.

Coornherts boek was in 1585 het eerste in de volkstaal geschreven boek over ethiek: een verhandeling over hoe als een goed mens te lezen, in het Nederlands, omdat Coornhert een grote rol toekende aan de eigen verantwoordelijkheid en het eigen geweten.

Deze twee Goudse boeken, de één over de geschiedenis van de stad, de andere hoe je kunt leven als een goed mens; de één over waar we vandaan komen, de ander over hoe je richting kunt geven aan je toekomst… het lijkt voldoende bagage voor een gelukkig bestaan in onze mooie stad.

Op naar 2022. Wat zullen we vieren? Het behalen van een mooi rond getal? Of kunnen we dat getal nog wat inhoud meegeven?

Het zou, wat mij betreft, mooi zijn als we in 2022 kunnen vieren dat iedere Gouwenaar zich met zijn mooie stad kan identificeren.

Wie is die Gouwenaar? Dat hoeven we niet te definiëren. Gewoon: iedereen die er is. Of je nu geboren bent in Brabant, het Rifgebergte of Gouda, of dat je voorouders Coornhert zelve al als stadsgenoot hadden: we zijn er allemaal en hebben er onze plek.

Misschien moet ik dat symboliseren door een derde bijzonder boek erbij te pakken: ‘Het stadhuis van Gouda’, in 1952 in een oplage van 500 exemplaren gedrukt bij de NV Drukkerij voorheen Koch & Knuttel te Gouda. Ik bezit een genummerd exemplaar (17), wat betekent dat hij wat extra’s bevatte ten opzichte van de 450 reguliere exemplaren. Een bijzonder boek over onze gezamenlijke huiskamer.

De plek waar je je thuis voelt.

Dit artikel verscheen in de bundel ‘Gouda 750 jaar stadsrechten – 75 Gouwenaars en hun stad’, uitgegeven door De Goudse School.

Lees ook: