Prinsjesdag, het hoogtepunt van het parlementaire jaar. De gouden koets, de troonrede, de hoedjes; we zijn er allemaal mee opgegroeid. Maar weet jij van de hoedjes ook de rand?

1. Prinsjesdag vond vroeger niet op dinsdag, maar op maandag plaats. De datum werd naar de dinsdag verplaatst, zodat Kamerleden die van ver kwamen niet meer op zondag hoefden te reizen. Sinds wanneer valt Prinsjesdag op de derde dinsdag van september?

a. Sinds 1815
b. Sinds 1848
c. Sinds 1887

2. De tegenhanger van Prinsjesdag in de begrotingscyclus is Verantwoordingsdag. Die vindt traditioneel plaats op de derde woensdag van mei, oftewel ‘Woensdag Gehaktdag’. In welk jaar werd Verantwoordingsdag ingevoerd?

a. Bij de invoering van de parlementaire democratie in 1848
b. In 2000
c. Bij de grondwetswijziging van 1983

3. Tijdens het voorlezen van de troonrede in de Ridderzaal is ook het corps diplomatique aanwezig. Waar zitten zij?

a. Rechts naast de leden van de Eerste en Tweede Kamer
b. Op de tribune
c. Achter de ministers en staatssecretarissen

4. Na het voorlezen van de troonrede verlaten de leden van het corps diplomatique de Ridderzaal

a. als eerste
b. als laatste

c. zodra de koningin de Ridderzaal verlaten heeft

5. Op Prinsjesdag biedt het kabinet de begrotingen van de ministeries aan aan de Kamer. Hoe groot was de begroting van Buitenlandse Zaken in 2010?

a. 11,094 miljard
b. 11,873 miljard
c. 8,143 miljard

6. De koningin gaat traditioneel in de gouden koets van Paleis Noordeinde naar de Ridderzaal. Sinds welk jaar wordt de gouden koets onafgebroken gebruikt voor de rit naar de Ridderzaal?

a. Sinds 1975 (in 1974 werd een auto gebruikt vanwege een gijzeling in de Franse ambassade)
b. Sinds 1903 (het jaar waarin de koets voor de eerste keer werd ingezet)
c. Sinds 1948 (na de Tweede Wereldoorlog gebruikte koningin Wilhelmina een auto om te benadrukken dat soberheid geboden was)

7. Hoeveel keer slaat de Gouden Koets rechtsaf tijdens de route van Paleis Noordeinde naar de Ridderzaal?

a. 2 keer
b. 3 keer
c. 4 keer

8. De minister van Financiën biedt de begroting in het traditionele koffertje aan. Van welk materiaal is het koffertje gemaakt?

a. Kalfsleer
b. Geitenperkament
c. Linnen

9. De stukken in het koffertje zijn gebundeld met

a. Paperclips
b. Een oranje strik
c. Dossiermappen van geschept papier

10. De Troonrede opent traditioneel met de aanhef: ‘Leden van de Staten-Generaal’. Dat is echter niet altijd zo geweest. In het begin luidde de aanhef: ‘Edel Mogende Heeren!’, en later ‘Mijne Heeren!’. In welk jaar werd de aanhef ‘Mijne Heeren’ voor het laatst gebruikt?

a. 1948
b. 1999
c. 1917

ANTWOORDEN:

  1. Sinds 1815 vindt er een jaarlijkse opening plaats van het parlementaire jaar. Dat gebeurde aanvankelijk op de eerste maandag in oktober, later de derde maandag in oktober. In 1848 vervroegde men de datum naar de derde maandag in september. In die tijd was de reistijd voor veel kamerleden zo lang dat men besloot om Prinsjesdag te verplaatsen naar de dinsdag, zodat men niet op zondag hoefde te reizen en de zondagsrust in acht kon worden genomen. Dat gebeurde bij de grondwetswijziging van 1887. De eerste Prinsjesdag op dinsdag vond derhalve in 1888 plaats.
  2. Het juiste antwoord is B. Verantwoordingsdag werd in 2000 ingevoerd.
  3. A is goed.
  4. Het goede antwoord is A. Het lijkt vreemd maar het is echt zo: de diplomaten verlaten de Ridderzaal als eerste. Dit komt voort uit een combinatie van hoffelijkheid en logistiek. Op deze manier kan het corps diplomatique de Gouden Koets zien passeren als de koningin voorbijrijdt na afloop van de ceremonie.
  5. Het juiste antwoord is B.
  6. A is het goede antwoord. Dat jaar was, en de jaren na de oorlog, waren de enige jaren sinds 1903 waarin de Gouden Koets niet is gebruikt.
  7. C is juist: het paleishek uit, rechtsaf het Noordeinde op (1); op het lange Voorhout rechtsaf bij Des Indes (2); dan rechtsaf het Toernooiveld op (3); ten slotte op het Plein rechtsaf het Binnenhof op (4). En voor wie het weten wil: de koets slaat 3 keer linksaf.
  8. Het koffertje is gemaakt van geitenperkament. Het eerste koffertje dateert uit 1947, toen minister Lieftinck de stukken naar Engels voorbeeld in een koffertje wilde aanbieden. In 1957 nam minister Hofstra zijn aktentas mee. Daarop kreeg hij van een groep studenten een nieuw koffertje aangeboden. Dit koffertje is verloren gegaan, maar een jaar later werd de traditie van het eerste koffertje hersteld. Het huidige koffertje stamt uit 1964. Het was een geschenk van de Staatsdrukkerij.
  9. B is goed.
  10. Het juiste antwoord is B, 1999. De troonrede van 1999 was waarschijnlijk de grappigste uit de vaderlandse geschiedenis. De aanhef luidde als volgt: “Mijne Heeren! Het is Mij aangenaam U bijeen te zien tot hervatting Uwer werkzaamheden.(…) Op menig gebied is dringend behoefte aan krachtige wetgevende maatregelen. Zo sprak honderd jaar geleden mijn Grootmoeder tot Uw voorgangers. Leden van de Staten-Generaal, (enzovoort)” .

Gepubliceerd in BZblad nr. 5, augustus 2011.

Verder lezen: