Het stadhuis op de Markt en de panden eromheen sfeervol verlicht met uitsluitend kaarslicht, duizenden bezoekers op de Markt, kerstliedjes, het ontsteken van de verlichting van de kerstboom: de Goudse Kaarsjesavond is een in Nederland uniek kerstevenement.
De Goudse kaarsjesavond is ook bijzonder als illustratie van de Goudse geschiedenis. Het is een traditie die het stadhuis, de Goudse Kaarsenfabriek en de relatie met de Noorse zusterstad Kongsberg met elkaar verbindt. Met Sint Lucia als patroon.
De traditie van de Goudse kaarsjesavond begint in 1956, wanneer Gouda voor het eerst door Kongsberg een kerstboom krijgt aangeboden. Op 18 december van dat jaar werd de verlichting van de boom feestelijk ontstoken.
De traditionele kaarsjes voor de ramen van het stadhuis verschijnen later. Het stadhuis was tussen 1947 en 1952 gerestaureerd en kreeg daarbij onder meer de mooie boogjes boven de vensters terug.
De Goudse kaarsenfabriek schonk in 1958 bij de viering van zijn 100-jarig bestaan een beeld van Philips de Goede om te plaatsen in één van de lege nissen. En het idee ontstond om op 22 mei, tijdens een muzikaal evenement, 1500 kaarsen te laten branden achter de ramen van het stadhuis. Dat evenement werd in december bij de kerstboom herhaald en groeide uit tot traditie van Kaarsjesavond die we nu kennen.
Als dank kreeg de kaarsenfabriek van de gemeente een door Corinne Franzén-Heslenfeld gemaakt beeld aangeboden van Sint Lucia, dat in het park tegenover de hoofdingang te zien is.
Dit beeld is het enige tastbare dat er aan herinnert dat de Goudse kaarsjesavond past in de traditie van het Luciafeest, het lichtfeest op de naamdag van Sint Lucia, dat het begin van de kersttijd markeert. Of het Goudse idee van de kaarsjes voortkwam uit de contacten met Kongsberg weet ik niet. Maar het is opvallend dat in de jaren ’50 ook in Noorwegen de Luciaviering nieuw leven krijgt ingeblazen met gebruiken die de Noren vanuit Zweden overnemen. Ook in die Scandinavische traditie spelen kaarsen een centrale rol.
